Kodeks Postępowania Cywilnego
kodeks|kodeks.wirt.pl

Ujednolicone najważniejsze ustawy polskie

stan na 2014.05.15

Część pierwsza. Postępowanie rozpoznawcze
Księga pierwsza. Proces
Tytuł VII. Postępowania odrębne
Dział II. Postępowanie w sprawach ze stosunków między rodzicami a dziećmi


Art. 453. Przepisy niniejszego działu stosuje się w sprawach o ustalenie lub
zaprzeczenie pochodzenia dziecka, o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa oraz
o rozwiązanie przysposobienia.

Art. 4531. W sprawach o ustalenie lub zaprzeczenie pochodzenia dziecka oraz
o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa matka i ojciec dziecka mają zdolność procesową
także wtedy, gdy są ograniczeni w zdolności do czynności prawnych, jeżeli ukończyli lat
szesnaście.

Art. 454. § 1. W sprawach o ustalenie macierzyństwa albo ojcostwa prokurator wytaczając
powództwo wskazuje w pozwie dziecko, na którego rzecz wytacza powództwo, oraz pozywa
odpowiednio matkę dziecka albo domniemanego ojca, a jeżeli osoby te nie żyją – kuratora
ustanowionego na ich miejsce.
§ 11. W sprawach o zaprzeczenie macierzyństwa prokurator, wytaczając powództwo,
pozywa kobietę wpisaną jako matka w akcie urodzenia dziecka oraz mężczyznę, którego ojcostwo
zostało ustalone z uwzględnieniem jej macierzyństwa, a jeżeli osoby te nie żyją – kuratora
ustanowionego na ich miejsce oraz dziecko.
§ 2. W sprawach o zaprzeczenie ojcostwa prokurator wytaczając powództwo pozywa męża matki
dziecka, a jeżeli ten nie żyje – kuratora ustanowionego na jego miejsce oraz dziecko, jak
również matkę dziecka, jeżeli ta żyje.
§ 3. W sprawach o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa prokurator, wytaczając powództwo,
pozywa dziecko oraz mężczyznę, który uznał ojcostwo, a jeżeli ten nie żyje – kuratora
ustanowionego na jego miejsce, a także matkę dziecka, jeżeli ta żyje; w razie uznania ojcostwa
po śmierci dziecka prokurator pozywa ustanowionego na miejsce dziecka kuratora.
§ 4. W sprawach o rozwiązanie przysposobienia prokurator wytaczając powództwo pozywa
przysposabiającego oraz przysposobionego.

Art. 4541. § 1. Powództwo wzajemne o ustalenie lub zaprzeczenie
macierzyństwa, o ustalenie lub zaprzeczenie ojcostwa, a także o ustalenie bezskuteczności
uznania ojcostwa nie jest dopuszczalne.
§ 2. W czasie trwania procesu o ustalenie lub zaprzeczenie macierzyństwa, o ustalenie lub
zaprzeczenie ojcostwa albo o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa nie może być wszczęta
odrębna sprawa o ustalenie lub zaprzeczenie macierzyństwa, o ustalenie lub zaprzeczenie
ojcostwa albo o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa.
§ 3. Strona pozwana może jednak również żądać ustalenia lub zaprzeczenia macierzyństwa,
ustalenia lub zaprzeczenia ojcostwa albo ustalenia bezskuteczności uznania ojcostwa.

Art. 455. Rozprawa odbywa się bez względu na niestawiennictwo jednej ze stron.

Art. 456. § 1. Postępowanie umarza się w razie śmierci jednej ze stron, a jeżeli
w charakterze tej samej strony występuje kilka osób, w razie śmierci wszystkich tych osób,
z zastrzeżeniem § 2 i 3.
§ 2. W sprawie wytoczonej przez dziecko o ustalenie albo zaprzeczenie macierzyństwa,
o zaprzeczenie ojcostwa albo ustalenie bezskuteczności uznania, jak również w sprawie
wytoczonej przez dziecko albo jego matkę o ustalenie ojcostwa, postępowanie zawiesza się
w razie śmierci pozwanych do czasu ustanowienia przez sąd orzekający kuratora, który wstępuje
do sprawy na miejsce zmarłego. Przepis ten stosuje się w sprawie o rozwiązanie przysposobienia
w razie śmierci przysposabiającego.
§ 3. W sprawie o ustalenie lub zaprzeczenie macierzyństwa, ustalenie lub zaprzeczenie ojcostwa
oraz w sprawie o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa postępowanie umarza się w razie
śmierci dziecka, chyba że dziecko, które wytoczyło powództwo o ustalenie macierzyństwa albo
o ustalenie ojcostwa, pozostawiło zstępnych; w takim wypadku postępowanie zawiesza się. Jeżeli
zstępni w ciągu sześciu miesięcy od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania nie
zgłoszą wniosku o jego podjęcie, sąd postępowanie umorzy.
Uwaga od redakcji:
Na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26.11.2013 r. (Dz. U. z 2013 r.
poz. 1439), art. 456 § 3 w zakresie, w jakim odnosi się do sprawy zaprzeczenia ojcostwa, został
uznany za niezgodny z art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 oraz w związku z art. 18 Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej oraz z art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych
wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4.11.1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8
oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. z 1993 r. nr 61, poz. 284, z 1995 r. nr 36, poz. 175,
176 i 177, z 1998 r. nr 147, poz. 962, z 2001 r. nr 23, poz. 266, z 2003 r. nr 42, poz. 364 oraz z 2010 r. nr 90, poz. 587).

Art. 4561. § 1. W sprawach o ustalenie macierzyństwa przewodniczący
zawiadamia o toczącym się procesie mężczyznę, którego dotyczy domniemanie pochodzenia dziecka
od męża matki, doręczając mu odpis pozwu.
§ 2. W sprawach o zaprzeczenie macierzyństwa przewodniczący zawiadamia o toczącym się procesie
mężczyznę, którego ojcostwa dotyczy wynik postępowania, doręczając mu odpis pozwu.

Art. 457. W sprawach o zaprzeczenie pochodzenia dziecka lub o ustalenie bezskuteczności
uznania ojcostwa, albo o rozwiązanie przysposobienia odpis pozwu doręcza się prokuratorowi i
zawiadamia się go o terminach rozprawy.

Art. 458. § 1. W sprawach objętych przepisami działu niniejszego stosuje się odpowiednio
przepisy art. 426, 429, 431, 434 i 435.
§ 2. Jeżeli jednocześnie z ustaleniem ojcostwa dochodzi się związanych z tym roszczeń
majątkowych, do części postępowania dotyczących tych roszczeń nie stosuje się przepisów art.
429 i 456. W razie śmierci pozwanego postępowanie w części dotyczącej roszczeń majątkowych
zawiesza się do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy o ustalenie ojcostwa, po czym może
ono być podjęte z udziałem następców prawnych zmarłego lub kuratora spadku.

 

x